{"id":4970,"date":"2015-11-10T14:10:00","date_gmt":"2015-11-10T14:10:00","guid":{"rendered":"http:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/?p=4970"},"modified":"2015-11-10T14:10:00","modified_gmt":"2015-11-10T14:10:00","slug":"spehraedsla-og-hugleysi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/?p=4970","title":{"rendered":"Sp\u00e9hr\u00e6\u00f0sla og hugleysi"},"content":{"rendered":"<p>\u00c9g kom til Reykjav\u00edkur upp \u00far h\u00e1lftv\u00f6 eftir mi\u00f0n\u00e6tti \u00ed fyrradag og f\u00e9kk a\u00f0 gista hj\u00e1 \u00c1sthildi og Juan. Svaf \u00ed sj\u00f6 t\u00edma, f\u00e9kk kaffi hj\u00e1 \u00c1sthildi, gaf henni Heimsku og rau\u00f0v\u00edn, spjalla\u00f0i d\u00e1l\u00edti\u00f0 og f\u00f3r svo \u00e1 fund sem \u00e9g veit ekki hvort \u00e9g m\u00e1 tala um, en snerist sem sagt um a\u00f0 kanna m\u00f6guleikann \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 kvikmynda Heimsku (\u00feetta var ekki Balti, en samt alveg legit og imp\u00f3nerandi og flatterandi). S\u00ed\u00f0an st\u00f6kk \u00e9g upp \u00ed leigub\u00edl og f\u00f3r upp \u00ed Odda, \u00fear sem \u00e9g las fyrir starfsmenn \u00ed h\u00e1degismatnum og f\u00e9kk a\u00f0 bor\u00f0a \u201estranghei\u00f0arlegan fisk\u201c einsog Stef\u00e1n Hrafn Hagal\u00edn or\u00f0a\u00f0i \u00fea\u00f0 \u00e1\u00f0ur en hann skutla\u00f0i m\u00e9r ni\u00f0ur \u00e1 Mokka (\u201e\u00dea\u00f0 klisjulegasta sem \u00e9g geri \u00feennan m\u00e1nu\u00f0inn: a\u00f0 skutla lj\u00f3\u00f0sk\u00e1ldi \u00e1 Mokka!\u201c) \u00fear sem \u00e9g \u00e1tti fund me\u00f0 Gunnari Sm\u00e1ra Egilssyni um menningarfj\u00f6lmi\u00f0lun \u00e1 \u00cdslandi. \u00c9g er byrja\u00f0ur a\u00f0 safna hlekkjum h\u00e9rna h\u00e6gra megin (fr\u00e1 m\u00e9r s\u00e9\u00f0!) yfir menningars\u00ed\u00f0ur. \u00c9g sleppi \u00far \u00feeim fj\u00f6lmi\u00f0lum sem eru ekki me\u00f0 s\u00e9rstaka undirs\u00ed\u00f0u fyrir menninguna \u2013 \u00fear me\u00f0 er enginn Kjarni (sem er varla me\u00f0 neina menningarpressu), engin Stund (sem flokkar kr\u00edt\u00edk undir \u201esko\u00f0un\u201c) og enginn Moggi (sem flokkar menningu undir \u201ef\u00f3lki\u00f0\u201c og birtir ekki kr\u00edt\u00edk \u00e1 netinu). \u00deetta er au\u00f0vita\u00f0 h\u00e1lfdautt, \u00feannig laga\u00f0, s\u00e9rstaklega kr\u00edt\u00edkin. \u201eFaglegu\u201c umfj\u00f6llunina vantar (a\u00f0 jafna\u00f0i) anna\u00f0 hvort d\u00fdpt e\u00f0a andr\u00edki og almenna umfj\u00f6llunin er einfaldlega of \u201ealmenn\u201c \u2013 n\u00e6r ekki a\u00f0 draga fram hi\u00f0 \u00e1hugaver\u00f0a og f\u00e1ir sem skrifa hressandi texta um menningarm\u00e1l. Jakob Bjarnar hristir stundum a\u00f0eins upp \u00ed hlutunum \u2013 meira \u00ed menningarfr\u00e9ttamennsku en kr\u00edt\u00edk \u2013 og l\u00e6tur s\u00ed\u00f0an einsog hann s\u00e9 til skiptis krossfestur af menningarel\u00edtunni og ritstj\u00f3rum sem hafi \u00ed krafti st\u00f3rkostlegustu n\u00fat\u00edmat\u00e6kni lestrart\u00f6lur sem s\u00fdna a\u00f0 \u201eenginn lesi menningarumfj\u00f6llun\u201c (les: enginn lesi \u00fe\u00e1 menningarumfj\u00f6llun sem bl\u00f6\u00f0in birta, og skal kannski engan undra). Og sic transit gloria og \u00fea\u00f0 allt saman. Au\u00f0vita\u00f0 er margt \u00e1g\u00e6tt gert og bla og bla, \u00fea\u00f0 vita allir \u2013 en allir, e\u00f0a velflestir, vinna \u00feessi menningarverk \u00ed framhj\u00e1hlaupum, me\u00f0 h\u00e1lfri slakari hendinni og \u00feykjast f\u00e1 litlar \u00feakkir fyrir \u2013 og n\u00faor\u00f0i\u00f0, \u00e1 t\u00edmum sem bj\u00f3\u00f0a ekki upp \u00e1 d\u00fdpri og merkingarb\u00e6rari samskipti en l\u00e6ki\u00f0, s\u00e6kist f\u00f3lk bara eftir \u00feakkl\u00e6ti og enginn s\u00e6kist eftir respekt (miki\u00f0 af \u00feeirri kr\u00edt\u00edk sem birtist \u00feessa dagana er \u00feess e\u00f0lis a\u00f0 ma\u00f0ur spyr sig hvort hvorki gagnr\u00fdnandinn n\u00e9 mi\u00f0illinn hafi nokkra sj\u00e1lfsvir\u00f0ingu). \u00c1\u00f0ur en \u00e9g settist ni\u00f0ur me\u00f0 Gunnari Sm\u00e1ra \u00ed g\u00e6r h\u00e9lt \u00e9g a\u00f0 lykillinn v\u00e6ri einfaldlega peningar. A\u00f0 ritstj\u00f3rn \u00feurfi a\u00f0 eiga pening til a\u00f0 grei\u00f0a gagnr\u00fdnendum (frekar en t.d. a\u00f0 h\u00fan s\u00e9 unnin \u00e1 korteri innanh\u00fass af bla\u00f0am\u00f6nnum sem eru a\u00f0 fylla upp \u00ed r\u00fdmi\u00f0 kringum augl\u00fdsingarnar, einsog er lenska) \u2013 svo ritstj\u00f3rn geti leyft s\u00e9r a\u00f0 hafna, krefjast breytinga, svo gagnr\u00fdnendum finnist \u00feeir einhvers metnir. En eftir fundinn \u2013 og \u00feetta var l\u00edklega ekkert sem GS sag\u00f0i, \u00e9g skal a.m.k. ekki eigna honum \u00fea\u00f0 \u2013 f\u00f3r \u00e9g a\u00f0 velta \u00fev\u00ed fyrir m\u00e9r hvort \u00feetta snerist ekki heldur um sj\u00e1lfsvir\u00f0ingu \u00feeirra sem skrifa. Og a\u00f0 ma\u00f0ur s\u00e9 f\u00e6r um a\u00f0 hafa sj\u00e1lfsvir\u00f0ingu og vinna verk vel af hendi \u00e1n \u00feess a\u00f0 manni s\u00e9 greitt fyrir \u00fea\u00f0. \u00deetta \u00fe\u00fd\u00f0ir au\u00f0vita\u00f0 ekki a\u00f0 ma\u00f0ur eigi ekki a\u00f0 f\u00e1 greitt \u2013 menningarfj\u00f6lmi\u00f0lun \u00e1 \u00cdslandi er alltof illa greidd, \u00fea\u00f0 er skandal\u00f6st. En \u00e9g held h\u00fan ver\u00f0i heldur ekki vel greidd e\u00f0a ver\u00f0m\u00e6t fyrren einhver fer a\u00f0 sinna henni \u00f6\u00f0ruv\u00edsi en sem uppfyllingarefni e\u00f0a hli\u00f0arhobb\u00edi. Anna\u00f0 sem sl\u00f3 mig og vi\u00f0 hef\u00f0um kannski betur n\u00e1\u00f0 a\u00f0 r\u00e6\u00f0a eitthva\u00f0 \u2013 vi\u00f0 r\u00e6ddum hvernig listamenn hef\u00f0u fari\u00f0 \u00e1 \u00feennan handverkssta\u00f0, til a\u00f0 m\u00e6ta netinu, selja v\u00ednil og handsauma\u00f0ar b\u00e6kur og svona \u2013 hvort lei\u00f0 menningarfj\u00f6lmi\u00f0lunar v\u00e6ri kannski einmitt f\u00f3lgin \u00ed einhverju sl\u00edku. Nostalg\u00edsku menningart\u00edmariti. Vikulegri og fallegri Lesb\u00f3k sem f\u00f3lk g\u00e6ti keypt \u00ed \u00e1skrift og l\u00e6gi frammi \u00e1 kaffih\u00fasum. Annars finnst m\u00e9r almennt einsog tr\u00fain \u00e1 b\u00f3kmenntirnar fari \u00feverrandi \u2013 kannski er \u00fea\u00f0 \u00fat af \u00feessum frakklandsheims\u00f3knum m\u00ednum, \u00feeir taka b\u00f3kmenntum svo alvarlega, frakkarnir, og hluti af \u00fev\u00ed er a\u00f0 leyfa s\u00e9r einfaldlega a\u00f0 vera tilger\u00f0arlegir me\u00f0 \u00fea\u00f0 \u2013 h\u00e1fleygir e\u00f0a intellekt\u00faal, v\u00e6mnir og r\u00f3mant\u00edskir, en gefa aldrei neinn afsl\u00e1tt, eru passj\u00f3nera\u00f0ir lesendur og h\u00f6fundar. \u00c1 \u00cdslandi nennir enginn a\u00f0 vera passj\u00f3nera\u00f0ur, \u00fea\u00f0 er svo miki\u00f0 n\u00e1v\u00edgi, h\u00e6tt vi\u00f0 a\u00f0 ma\u00f0ur sl\u00e1i einhvern \u00f3vart utan undir ef ma\u00f0ur fer a\u00f0 ba\u00f0a \u00fat h\u00f6ndunum. Ekki \u00fear fyrir a\u00f0 \u00feetta er kannski ekki \u00edslenskt, meira norr\u00e6nt \u2013 vi\u00f0 k\u00f6llum \u00fea\u00f0 kaldlyndi en l\u00edklega er \u00fea\u00f0 meira sp\u00e9hr\u00e6\u00f0sla og hugleysi. Eftir fundinn \u00e1 Mokka f\u00f3r \u00e9g \u00fat \u00e1 Reykjav\u00edkurflugv\u00f6ll og flaug heim. M\u00e9r s\u00fdndist \u00e9g sj\u00e1 Ragnar S\u00f3lberg \u00e1 flugvellinum, en \u00e9g er ekki alveg viss, \u00ed \u00f6llu falli var Venni (Hemmi Hressi) \u00fearna a\u00f0 fylgja fj\u00f6lskyldunni \u00ed flug en var\u00f0 sj\u00e1lfur eftir. Flugv\u00e9lin f\u00f3r Dj\u00fapi\u00f0 \u00e1 l\u00e1gflugi, st\u00edmdi undir sk\u00fdjabakka sem flugu s\u00edfellt l\u00e6gra og l\u00e6gra svo flugv\u00e9lin \u00feurfti \u00e1 endanum a\u00f0 fara upp fyrir \u00fe\u00e1 (n\u00fa e\u00f0a stinga s\u00e9r \u00ed sj\u00f3inn). Okkur var h\u00f3ta\u00f0 a\u00f0 n\u00fa yr\u00f0i sn\u00fai\u00f0 vi\u00f0, fj\u00f6r\u00f0urinn v\u00e6ri loka\u00f0ur, sem var f\u00e1r\u00e1nlegt eftir a\u00f0 hafa s\u00e9\u00f0 Arnarnesi\u00f0 \u00ed seilingarfjarl\u00e6g\u00f0, en eftir einn kortershring var h\u00e6gt a\u00f0 stinga s\u00e9r \u00e1 milli tveggja hno\u00f0ra og lenda. Og allir d\u00e6stu af k\u00e1t\u00ednu. \u00c9g f\u00f3r \u00ed B\u00f3nus, dreif mig heim og elda\u00f0i kv\u00f6ldmat (spagett\u00ed me\u00f0 pest\u00f3, salat og gufuso\u00f0i\u00f0 brokk\u00f3l\u00ed, \u00e1samt hv\u00edtlauksbrau\u00f0um), f\u00e9kk s\u00ed\u00f0b\u00fana fe\u00f0radagsgj\u00f6f (hlaupasokka) og eftirr\u00e9tt (\u201es\u00e6nska lengju\u201c \u00far f\u00e9lagsbakar\u00edinu) \u00e1\u00f0ur en \u00e9g las fyrir b\u00f6rnin (S\u00f3lbj\u00f6rtu Valent\u00ednu fyrir Aram og Tumi bakar fyrir Aino). Eftir a\u00f0 \u00feau sofnu\u00f0u spj\u00f6llu\u00f0um vi\u00f0 Nadja svol\u00edti\u00f0 og horf\u00f0um s\u00ed\u00f0an \u00e1 The Killing. \u00deegar vi\u00f0 \u00e6tlu\u00f0um a\u00f0 fara a\u00f0 sofa uppg\u00f6tva\u00f0i \u00e9g a\u00f0 \u00e9g haf\u00f0i gleymt Calvino heima hj\u00e1 \u00c1sthildi og Juan \u2013 e\u00f0a uppg\u00f6tva\u00f0i a.m.k. a\u00f0 h\u00fan v\u00e6ri horfin \u2013 og las Things Fall Apart gr\u00e1tandi af s\u00f6knu\u00f0i \u00fear til \u00e9g sofna\u00f0i. Ekki a\u00f0 h\u00fan hafi ekki veri\u00f0 f\u00edn en Calvino er bara svo magna\u00f0ur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c9g kom til Reykjav\u00edkur upp \u00far h\u00e1lftv\u00f6 eftir mi\u00f0n\u00e6tti \u00ed fyrradag og f\u00e9kk a\u00f0 gista hj\u00e1 \u00c1sthildi og Juan. Svaf \u00ed sj\u00f6 t\u00edma, f\u00e9kk kaffi hj\u00e1 \u00c1sthildi, gaf henni Heimsku og rau\u00f0v\u00edn, spjalla\u00f0i d\u00e1l\u00edti\u00f0 og f\u00f3r svo \u00e1 fund sem \u00e9g veit ekki hvort \u00e9g m\u00e1 tala um, en snerist sem sagt um a\u00f0 kanna &hellip; <a href=\"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/?p=4970\" class=\"more-link\">Halda \u00e1fram a\u00f0 lesa: <span class=\"screen-reader-text\">Sp\u00e9hr\u00e6\u00f0sla og hugleysi<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4970","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4970","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4970"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4970\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4970"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4970"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4970"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}