{"id":6080,"date":"2025-05-23T11:46:01","date_gmt":"2025-05-23T11:46:01","guid":{"rendered":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/?p=6080"},"modified":"2025-05-23T11:46:01","modified_gmt":"2025-05-23T11:46:01","slug":"sen-og-listin-ad-lifa-af-halfum-bjor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/?p=6080","title":{"rendered":"Sen \u2013\u00a0og listin a\u00f0 lifa af h\u00e1lfum bj\u00f3r"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dea\u00f0 er eiginlega br\u00e1\u00f0fyndi\u00f0 a\u00f0 f\u00e1 b\u00e6\u00f0i b\u00f3kasafnssj\u00f3\u00f0 og forlagsuppgj\u00f6r \u00ed s\u00f6mu vikunni. B\u00f3kasafnssj\u00f3\u00f0urinn var skorinn ni\u00f0ur um 21% \u2013 sem \u00fe\u00fd\u00f0ir 21% sker\u00f0ing \u00e1 tekjum fyrir \u00fatl\u00e1n (\u00feetta er eitthva\u00f0 sem fj\u00e1rm\u00e1lar\u00e1\u00f0herra \u00e1kve\u00f0ur bara me\u00f0 einu pennastriki og gerir held \u00e9g \u00e1 hverju \u00e1ri \u2013\u00a0\u00fea\u00f0 er engin regla og ekkert \u00f6ryggi) og svo eru Storytel t\u00f6lurnar \u00ed forlagsuppgj\u00f6rinu. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9g \u00e1 eina lj\u00f3\u00f0ab\u00f3k \u00e1 Storytel sem heitir <em>Hnefi e\u00f0a vitstola or\u00f0<\/em> \u2013\u00a0b\u00f3k sem var ort \u00ed hruninu mi\u00f0ju og fjallar me\u00f0al annars um ver\u00f0lausa peninga, \u00ed sta\u00f0 bla\u00f0s\u00ed\u00f0utals er gengi kr\u00f3nunnar gagnvart evru (\u00e9g bj\u00f3 \u00ed Finnlandi en var me\u00f0 tekjur \u00ed kr\u00f3num). Fr\u00e1b\u00e6r b\u00f3k \u2013\u00a0m\u00e6li me\u00f0 henni. H\u00fan var ekki spilu\u00f0 oft \u00ed fyrra \u2013\u00a0\u00e1tta sinnum. Og \u00fea\u00f0 seldust jafn m\u00f6rg f\u00fds\u00edsk eint\u00f6k \u00ed b\u00f3kab\u00fa\u00f0um, \u00e1tta. H\u00fan er 12 \u00e1ra g\u00f6mul og selst v\u00e6ntanlega mest \u00e1 st\u00f3ru b\u00f3ka\u00fats\u00f6lunni og \u00fear sem \u00e9g f\u00e6 bara hlutfall af \u00fev\u00ed ver\u00f0i frekar en fast gjald n\u00e6r \u00fea\u00f0 ekki hundra\u00f0 kalli sem \u00e9g f\u00e6 fyrir eintaki\u00f0. En \u00e1 Storytel f\u00e6 \u00e9g 2,8 kr\u00f3nur \u00e1 spilun. 23 kr\u00f3nur <strong>ALLS<\/strong>. Og \u00fea\u00f0 er ekki \u00e1 afsl\u00e1ttarmarka\u00f0i og ma\u00f0ur f\u00e6r \u00fear jafn miki\u00f0 fyrir n\u00fdjar b\u00e6kur og gamlar. Til a\u00f0 setja \u00fea\u00f0 \u00ed samhengi er klass\u00edsk \u2013\u00a0og \u00e1g\u00e6t \u2013\u00a0sala \u00e1 lj\u00f3\u00f0ab\u00f3k \u00ed kringum 300 eint\u00f6k. Ef s\u00fa sala f\u00e6r\u00f0ist \u00f6ll yfir \u00e1 Storytel myndi \u00e9g hala inn 840 kr\u00f3num \u00ed h\u00f6fundalaun. \u00cd gamla daga \u00feegar ma\u00f0ur \u00fev\u00e6ldist fr\u00e1 kn\u00e6pu til kr\u00e1ar me\u00f0 b\u00e6kur \u00ed poka var manni stundum bo\u00f0inn bj\u00f3r fyrir b\u00f3k \u2013 sem var yfirleitt kannski h\u00e1lfrarb\u00f3karver\u00f0 \u2013 en ma\u00f0ur var blankur og langa\u00f0i \u00ed bj\u00f3r og \u00fe\u00e1\u00f0i \u00fea\u00f0 yfirleitt \u00fe\u00f3tt manni \u00fe\u00e6tti \u00fea\u00f0 p\u00ednu ni\u00f0url\u00e6gjandi. N\u00fa er allt upplagi\u00f0 komi\u00f0 ni\u00f0ur \u00ed h\u00e1lfan bj\u00f3r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Einu sinni kom \u00e9g a\u00f0 kunningja m\u00ednum \u00fear sem hann sat yfir h\u00e1lfum bj\u00f3r \u00e1 \u00feri\u00f0judagsmorgni. \u00c9g spur\u00f0i hvort hann v\u00e6ri dottinn \u00ed dagdrykkju og hann svara\u00f0i a\u00f0 annar ma\u00f0ur \u2013\u00a0\u00edvi\u00f0 drykkfelldari en vi\u00f0 \u2013\u00a0\u00e6tti bj\u00f3rinn en v\u00e6ri farinn. Hvert er hann farinn, spur\u00f0i \u00e9g. \u00cd me\u00f0fer\u00f0, var svari\u00f0. Hann sag\u00f0i a\u00f0 \u00feetta v\u00e6ri komi\u00f0 gott. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00fa hugsa \u00e9g \u00fea\u00f0 sama. \u00deetta er kannski komi\u00f0 gott. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">***<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9g hl\u00f3 a\u00f0 <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/20252728118d\/car-mina-burana-sem-madur-vill-helst-gleyma-hvad-for-ur-skeidis-i-horpu-\">inngangi J\u00f3nasar Sen um Carmina Burana<\/a>. Um k\u00f3rastarfi\u00f0. \u00dea\u00f0 minnti mig kannski \u00e1 stemninguna \u00far Fi\u00f0laranum \u00ed fyrra. \u00dea\u00f0 \u00fearf alveg s\u00e9rstakt verklag og undarlega bl\u00f6ndu af aga og k\u00e6ruleysi til \u00feess a\u00f0 halda \u00fati svona st\u00f3rum h\u00f3pi \u00ed \u00e1hugamennsku. Og \u00fea\u00f0 ver\u00f0ur alltaf l\u00e9ttgeggja\u00f0. \u00c9g var l\u00edka n\u00e6stum b\u00fainn a\u00f0 senda \u00feetta \u00e1 konuna m\u00edna me\u00f0 broskalli \u2013 h\u00fan er \u00ed kvennak\u00f3rnum og var n\u00fdkomin \u00far k\u00f3rdjammt\u00f3nleikafer\u00f0alagi. Og \u00e9g hef heyrt fr\u00e1 a.m.k. einhverjum \u00far \u00feeim k\u00f3r sem fannst \u00feetta l\u00edka fyndin l\u00fdsing. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">En kannski er bara ekki lengur \u00ed t\u00edsku a\u00f0 hafa h\u00famor fyrir sj\u00e1lfum s\u00e9r? \u00c1 einhverju bili \u00e1hugamennsku og fagmennsku hl\u00fdtur f\u00f3lk l\u00edka a\u00f0 taka sig mest alvarlega \u2013\u00a0\u00fea\u00f0 fylgir kannski bara. \u00dear sem ma\u00f0ur er a\u00f0 sl\u00edta s\u00e9r \u00fat og reyna a\u00f0 sanna sig. Viss tegund \u00e1hugamennsku er \u00e1 \u00fev\u00ed leveli a\u00f0 manni dugar a\u00f0 koma f\u00f3lki \u00e1 \u00f3vart \u2013\u00a0\u201eekki vissi \u00e9g a\u00f0 hann g\u00e6ti haldi\u00f0 lagi.\u201c En \u00f6nnur er a\u00f0 reyna a\u00f0 gera sig gildandi \u00e1 einhverju \u00e6\u00f0ra stigi. Og \u00fe\u00e1 er spurning hvort ma\u00f0ur vilji a\u00f0 gagnr\u00fdnandi hanteri k\u00f3rinn einsog hann v\u00e6ri k\u00f3r atvinnumanna e\u00f0a k\u00f3r \u00e1hugamanna. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Svo er \u00feetta reyndar tvennt a\u00f0skili\u00f0. D\u00f3murinn og inngangurinn. Og kannski var kerskninni \u00ed innganginum verr teki\u00f0 vegna \u00feess a\u00f0 d\u00f3murinn var ekki mj\u00f6g j\u00e1kv\u00e6\u00f0ur. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9g er me\u00f0 veika kenningu sem gengur \u00fat \u00e1 a\u00f0 \u00fea\u00f0 s\u00e9 erfi\u00f0ara a\u00f0 vera gagnr\u00fdnandi eftir \u00fev\u00ed sem ma\u00f0ur \u00fearf a\u00f0 gagnr\u00fdna fleira f\u00f3lk \u00ed einu. Ef \u00fe\u00fa skrifar neikv\u00e6\u00f0a lj\u00f3\u00f0ab\u00f3kagagnr\u00fdni ver\u00f0ur lj\u00f3\u00f0sk\u00e1ldi\u00f0 s\u00e1rt \u2013og kannski mamma h\u00e1ns. En ef \u00fe\u00fa skrifar t.d. um leiks\u00fdningu \u00fear sem 30 manns koma a\u00f0 situr\u00f0u uppi me\u00f0 heilan her af f\u00f3lki sem fer saman \u00e1 barinn til a\u00f0 baktala \u00feig og \u00e6sir hvert anna\u00f0 upp. Og ef \u00fe\u00fa hefur \u00feetta a\u00f0 atvinnu \u00fearftu ekki a\u00f0 vera \u00f3\u00e1n\u00e6g\u00f0ur me\u00f0 nema eina s\u00fdningu \u00e1 \u00e1ri til \u00feess a\u00f0 f\u00f3lki finnist \u00fe\u00fa vera alger sadisti. F\u00f3lk s\u00e9r nefnilega ofsj\u00f3num yfir \u00e6rlegri neikv\u00e6\u00f0ni. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9g ba\u00f0 einu sinni h\u00f3p af f\u00f3lki a\u00f0 skj\u00f3ta \u00e1 hlutfall neikv\u00e6\u00f0ra d\u00f3ma \u00e1 Starafugli \u2013\u00a0sem haf\u00f0i fengi\u00f0 \u00e1 sig or\u00f0 fyrir a\u00f0 vera miki\u00f0 \u00ed sl\u00e1trunum. Flestir skutu \u00e1 sirka helming, f\u00e1ir f\u00f3ru undir \u00feri\u00f0jung. Sta\u00f0reyndin var a\u00f0 \u00fea\u00f0 n\u00e1\u00f0i ekki fimm pr\u00f3sentum. En f\u00f3lk les frekar neikv\u00e6\u00f0a d\u00f3ma \u2013 og kannski var helmingurinn af lestrinum \u00e1 neikv\u00e6\u00f0u d\u00f3munum. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kenningin hefur samt tvo veika punkta. Annars vegar \u00fe\u00e1 eiga lj\u00f3\u00f0sk\u00e1ld stundum vini og stundum ekki. \u00c9g hef horft upp \u00e1 gagnr\u00fdnendur f\u00e1 yfir sig \u00e6gilegar holskeflur vegna lj\u00f3\u00f0ab\u00f3kad\u00f3ma af \u00fev\u00ed lj\u00f3\u00f0sk\u00e1ldin voru vinamargar t\u00fdpur e\u00f0a f\u00f3lk sem kallar fram einhverja tegund af samst\u00f6\u00f0u og k\u00e6rleika (f\u00f3lki\u00f0 sem \u201egengur inn \u00ed herbergi og l\u00fdsir \u00fea\u00f0 upp\u201c \u2013\u00a0en er ekki endilega betri lj\u00f3\u00f0sk\u00e1ld en \u00feeir sem gera \u00fea\u00f0 ekki). Og \u00e9g hef horft upp \u00e1 lj\u00f3\u00f0ab\u00f3kum sl\u00e1tra\u00f0 \u00ed fullkominni kyrr\u00feey \u2013\u00a0sem er eiginlega bara mj\u00f6g sorglegt. \u00deetta varnarvi\u00f0brag\u00f0 rei\u00f0ra vina er kannski l\u00edka fallegt og kannski l\u00edka hluti af l\u00edfkerfinu \u2013\u00a0\u00fe\u00f3tt \u00fea\u00f0 geri gagnr\u00fdnendum oft erfitt fyrir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sem ritstj\u00f3ri Starafugls f\u00e9kk \u00e9g miki\u00f0 af skilabo\u00f0um fr\u00e1 f\u00f3lki sem vildi ekki skrifa lengur af \u00fev\u00ed tilfinningalega \u00e1lagi\u00f0 af \u00fev\u00ed a\u00f0 hafa dissa\u00f0 eitthva\u00f0 var of miki\u00f0 \u2013 f\u00f3lk (segjum \u00fea\u00f0 bara: <em>millen\u00edalar<\/em>) lenti \u00ed einhverjum v\u00edtahring samviskubits og gremju eftir atl\u00f6gur netlei\u00f0is fr\u00e1 rei\u00f0um stu\u00f0ningsm\u00f6nnum lj\u00f3\u00f0sk\u00e1lda. Og \u00e1kva\u00f0 a\u00f0 fara bara a\u00f0 sinna einhverju \u00f6\u00f0ru. Kr\u00edsa gagnr\u00fdni \u00e1 s\u00ed\u00f0ustu \u00e1rum \u2013\u00a0s\u00edfellt f\u00e6rri fagmenn, s\u00edfellt verr borga\u00f0, s\u00edfellt f\u00e6rri almennilegir sta\u00f0ir til birtingar \u2013\u00a0er nefnilega l\u00edka kr\u00edsa \u00e1hugans \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 gagnr\u00fdna. Og \u00fea\u00f0 er bara a\u00f0 ver\u00f0a mj\u00f6g algeng afsta\u00f0a a\u00f0 \u00feetta s\u00e9 ekki til neins \u2013\u00a0hvers vegna \u00e6tti einhver karl \u00fati \u00ed b\u00e6 a\u00f0 hafa sko\u00f0un \u00e1 sk\u00e1lds\u00f6gu\/kvikmynd\/sk\u00falpt\u00far? Kemur einhverjum vi\u00f0 hva\u00f0 honum finnst og er veri\u00f0 a\u00f0 segja a\u00f0 sko\u00f0un hans s\u00e9 merkilegri en sko\u00f0un m\u00edn \u2013\u00a0sem las s\u00f6mu b\u00f3k, s\u00e1 s\u00f6mu kvikmynd og sama sk\u00falpt\u00far? Eru ekki bara allar upplifanir jafnar? Og \u00feessa hugsun spegla gagnr\u00fdnendur l\u00edka oft sj\u00e1lfir \u2013\u00a0b\u00e6\u00f0i me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 h\u00e6tta og me\u00f0 yfirdrifinni au\u00f0m\u00fdkt gagnvart eigin sko\u00f0unum (\u00e9g hef l\u00edka oft hitt f\u00f3lk sem hefur gagnr\u00fdnt eitthva\u00f0 listaverk og \u00fea\u00f0 komi\u00f0 m\u00e9r \u00e1 \u00f3vart hva\u00f0 \u00feeim fannst \u00ed raun og veru \u2013\u00a0og hvernig \u00feau breiddu yfir \u00fea\u00f0 me\u00f0 \u00fev\u00ed sem sumir kalla kurteisi og fagmennsku).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hinn veiki punkturinn \u00ed kenningunni er a\u00f0 \u00feeir gagnr\u00fdnendur \u00fej\u00f3\u00f0arinnar sem m\u00e9r koma til hugar og hafa helst leyft s\u00e9r a\u00f0 vera me\u00f0 &#8230; hva\u00f0 eigum vi\u00f0 a\u00f0 kalla \u00fea\u00f0, sn\u00fa\u00f0, miklar listr\u00e6nar kr\u00f6fur, sk\u00e6ting? \u2013 eru flestir a\u00f0 sinna mannm\u00f6rgu listgreinunum, st\u00f3rsveitart\u00f3nlist og leiklist. Og a\u00f0 minni reynslu er \u00fea\u00f0 l\u00edka f\u00f3lki\u00f0 \u00ed \u00feeim bransa sem er m\u00f3tfallnast gagnr\u00fdni sem sl\u00edkri. \u00c9g \u00feekki leikh\u00fasf\u00f3lk sem vill hreinlega l\u00e1ta banna gagnr\u00fdnendur \u00ed h\u00fasi \u2013\u00a0ef ekki bara brenna \u00e1 b\u00e1li \u2013\u00a0en \u00f6ll lj\u00f3\u00f0sk\u00e1ldin sem \u00e9g \u00feekki \u00feyrstir \u00ed gagnr\u00fdni (og \u00fea\u00f0 var ekki \u00f6\u00f0ruv\u00edsi upp \u00far aldam\u00f3tum \u00feegar neikv\u00e6\u00f0ir b\u00f3kad\u00f3mar voru algengari). <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dea\u00f0 er eiginlega br\u00e1\u00f0fyndi\u00f0 a\u00f0 f\u00e1 b\u00e6\u00f0i b\u00f3kasafnssj\u00f3\u00f0 og forlagsuppgj\u00f6r \u00ed s\u00f6mu vikunni. B\u00f3kasafnssj\u00f3\u00f0urinn var skorinn ni\u00f0ur um 21% \u2013 sem \u00fe\u00fd\u00f0ir 21% sker\u00f0ing \u00e1 tekjum fyrir \u00fatl\u00e1n (\u00feetta er eitthva\u00f0 sem fj\u00e1rm\u00e1lar\u00e1\u00f0herra \u00e1kve\u00f0ur bara me\u00f0 einu pennastriki og gerir held \u00e9g \u00e1 hverju \u00e1ri \u2013\u00a0\u00fea\u00f0 er engin regla og ekkert \u00f6ryggi) og svo eru &hellip; <a href=\"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/?p=6080\" class=\"more-link\">Halda \u00e1fram a\u00f0 lesa: <span class=\"screen-reader-text\">Sen \u2013\u00a0og listin a\u00f0 lifa af h\u00e1lfum bj\u00f3r<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-6080","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6080","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6080"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6080\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6081,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6080\/revisions\/6081"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6080"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6080"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/norddahl.org\/fjallabaksleidin\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6080"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}