Hvað er að gerast? Þormóður frændi fékk Langspilið. Það er fagnaðarefni. Ljóðskáldið Anna Hallberg – sem ég kannast aðeins við og kom á báðar Nýhilhátíðirnar sem ég skipulagði – var að fá inngöngu í nóbelsakademíuna. Á stól 18 – ljóðskáldastólinn (en Anna á eiginlega ekki ómerkilegri feril sem krítíker). Ég tók þátt í Maístjörnuupplestri í vikunni og átti svo afar gjöfulan sólarhring í Reykjavík – hitti tvo af Haukunum mínum (Má og Ingvars), rakst á Kára Gylfa sem ég hef ekki hitt í hundrað ár, sem og Fríðu og Tómas, Óskar Árna, Anton Helga og Bart Cameron, og auðvitað allt fólkið sem ég las með og aðstandendur RSÍ og Landsbókasafnsins. Hitti meira að segja Tryggva Líndal. Át indversk-ítalskan mat og „hand-dregnar“ (hand-pulled) núðlur. Hvað sem það nú þýðir. Fékk mér bjór í Húsi Máls og menningar – þangað finnst mér gaman að koma, a.m.k. á daginn, þótt sumum menningarpostulunum vinum mínum blöskri. Það er eitthvað heiðarlegt við þetta. Búllustemning. Og allt fullt af bókum. Fór út að hlaupa í Laugardalnum og gekk svo út á flugvöll og flaug heim.
Ég notaði líka tækifærið í ferðinni og keypti af forleggjara mínum 10 eintök af Fimm ljóðum og 10 af Frankensleiki, sem voru báðar uppurnar ´a mínum lager. Í síðustu viku lenti ég reyndar í leiðindum eftir svipuð kaup. Síðasta haust keypti ég sem sagt 20 eintök af Illsku á frönsku – Points kiljuútgáfunni – vegna þess að ég hitti alltaf af og til franskt fólk og þá finnst mér gaman að geta gefið þeim eitthvað, ekki síst af því þetta franska fólk er alltaf að gefa mér eitthvað. Ég sótti pakkann á pósthús og stakk honum bakvið skrifborðsstólinn minn þar sem hann sat þar til – ætli það hafi ekki verið á mánudaginn að ég hélt tiltektardag og ákvað að það væri kannski ráð að opna kassann og koma þessum eintökum upp í lagerhilluna mína. Þau litu þá svona út:
Blautt og myglað sem sagt. Helmingurinn fór beint í ruslið. Hinn helmingurinn á ofninn.
Eintökin sem virðast skárri eru bara skárri öðrumegin – þetta er allt bólgið og aflagað. Hægt að lesa þessar sem fóru ekki í tunnuna en eiginlega ekki hægt að gefa þær. Pakkinn var ekki blautur þegar ég sótti hann og það var plast inni í kassanum – væntanlega hefur hann legið einhvers staðar í rigningu á leiðinni, sloppið inn í hann vatn, og svo þornað að utan áður en ég sótti hann.
Þetta var sem sagt fimmtíu þúsund kall í ruslið. Ég skrifaði bókabúðinni en þau segjast ekkert geta gert, þar sem ég hafi tekið við pakkanum og ekki kvartað fyrren núna. (Og mér heyrðist á svarinu að bara það að ég hafi tekið við pakkanum hafi verið nóg – en það sá ekkert á honum á pósthúsinu).
***
Ég lauk við Ódysseifsþýðingu Emily Wilson í gær. Þetta er gott stöff en auðvitað vantar svolítið ljóðrænuna í þetta – henni er fórnað fyrir skýrleikann. Og þótt þetta sé sett upp á pentametri finnur maður lítið fyrir því – lestrarupplifunin er miklu líkari því að lesa prósa en ljóð. Eiginlega er prósaþýðingin hans Sveinbjörns ljóðrænni. En svo má aftur alveg spyrja sig hvað þessi ljóðræna sé? Auðvitað er hún bara eitthvað sautjándu-aldar fyrirbæri – einhver tónn sem maður er vanur – og alveg rétt sem Emily segir í formála að Hómerskviður séu fyrst og fremst „epík“, þ.e.a.s. sagnaljóð. Ekki treysti ég mér til þess að segja til um hversu mikil ljóðræna sé í orginalnum – Emily gerir lítið úr henni í formálanum, eða vill a.m.k. meina að málið sé ekki upphafið, en á sama tíma bendir hún á að það sé að mörgu leyti sérstakt og bundið ólíkum tímum og stöðum. Sem hljómar svolítið einsog mörg ljóðrænan fyrir mér – að nota sérstök orð þótt þau séu fjarlæg manni í tíma og rúmi. Ljóðskáldin gera það vegna þess að þau hljóma vel – það er framandlegur blær í þeim – en kenningin sem Emily ber á borð og er sennileg, er að þetta séu leifar úr munnlegri geymd sem hafi farið víða og enst lengi. Og svo má kannski ímynda sér að þannig vinnubrögð – samanriðnar raddir sem segja eina sögu – gefa áreiðanlega af sér texta með nokkuð framúrstefnulegu bragði.
Í Reykjavík rakst ég líka á tvær bækur í bóksölu Stúdenta – The Shorter Ulysses eftir Anthony Burgess, sem inniheldur líka söngleikinn Blooms in Dublin; og The Granta Book of Irish Short stories – og leit við í Skáldu og keypti The Illiad í þýðingu Emily. Ég hef aldrei lesið Illionskviðu þótt ég eigi bæði Sveinbjörn og Chapman og það var svo sem ekkert á dagskránni fyrren ég sá The Odyssey treilerinn frá Nolan, þar sem er augljóslega svolítið verið að fást við Trójustríðið líka – og af því þetta litla brot fór stórkostlega í taugarnar á mér um leið og ég dáðist að því, sviðsetningin er rosaleg en ekkert er ó-Ódysseifslegra en Hollywoodlínan sem honum er lögð í munn „nothing will ever stand between me and home – not even the gods“, og raunar er þetta mjög fjarlægt öllum hugsunarhætti Ódysseifskviðu, þar sem hlutir gerast nánast einvörðungu með aðstoð eða fyrir áeggjan guðanna, og Ódysseifur hefði sannarlega ekki komist spönn frá rassi án Aþenu (og Aþena gerir fátt nema með samþykki Seifs), og mennirnir eru mjög meðvitaðir um nauðsyn þess að sýna guðunum auðmýkt og alls ekki hroka – altso af því þetta fór í taugarnar á mér ákvað ég að mæta ekki ómenntaður á sýninguna í sumar. Því það er skemmtilegra að vera gramur þegar maður er búinn að kynna sér hlutina en að vera ólesinn.
Annars sýnist mér myndin samt vera glæsileg ásýndar – það fleytir svona auðvitað langt. Ég geri eiginlega ekki meiri kröfur til Nolans.
Þegar ég kom heim beið mín síðan bókina Dag ut och dag in med en dag i Dublin eftir Erik Anderson, sænska Ulyssesþýðandann. Ég er enn eitthvað að blaða í Finnegans Wake en ætli ég leggi hana ekki til hliðar í bili fljótlega og nái mér í einhverja handbók – kynni mér strúktúrinn og verkið aðeins. Ég skil í öllu falli ekki mjög mikið, þótt leiftrin séu skemmtileg. En ég er líka búinn að vera að glugga í Arroyo Ulyssesinn með myndunum fallegu og ætla að rifja upp einhverja af styttri köflunum þar – auk þess sem ég er að verða búinn með Shorter Ulysses (hún er ekki nema 84 síður).
Rúmur mánuður í Dublin!